ಭಾರತದ ಪ್ರಖರ ಮಹಿಳಾ ಶ್ರಮಶಕ್ತಿಯ ಹಿಂದೆ ಅಡಗಿದೆ ಅಗೋಚರ ಅಪಾಯಗಳು

ಭಾರತದ ಮಹಿಳಾ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಪ್ರಮಾಣ ಏರುಗತಿಯಲ್ಲಿರುವುದು ಸುದ್ದಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾದ ವಿದ್ಯಮಾನ. 2019-20ರಲ್ಲಿ ಶೇ.30ರಷ್ಟಿದ್ದ ಈ ಪ್ರಮಾಣವು 2025ರಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಶೇ.40ಕ್ಕೆ ಜಿಗಿದಿದೆ.

ಇತ್ತೀಚಿನ ನಿಯತಕಾಲಿಕ ಕಾರ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿ ಸಮೀಕ್ಷೆ (ಪಿಎಲ್‌ಎಫ್‌ಎಸ್‌) ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿರುವ ಈ ಪ್ರಮಾಣವು ವಾಸ್ತವಾಂಶಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ ಎಂಬುದು ಸತ್ಯ. ಆದರೆ ಅವು ಈ ಕಥೆಯ ಕೇವಲ ಅರ್ಧ ಭಾಗವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಹೇಳುತ್ತಿವೆ. ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ದರಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಈ ಕಾರ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಯಾರಿದ್ದಾರೆ, ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಅವರು ಏನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಎಷ್ಟು ಸಂಪಾದನೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಇರುವ ಭದ್ರತೆಗಳಾದರೂ ಏನು ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ಮೌನವಾಗಿದೆ.

ಇಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ ನೋಡಿದಾಗ ಗ್ರಾಮೀಣ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಚಾಲನೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಉದ್ಯೋಗಗಳು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಬೇರೂರುತ್ತಿರುವ ಉದ್ಯೋಗಗಳ ನಡುವೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ವಿಭಜನೆ ಇರುವುದು ಕಾಣುತ್ತದೆ.

ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ಈ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯ ಶೇಕಡಾವಾರು ಪ್ರಮಾಣವು ಸುಮಾರು 13ರಷ್ಟು ಜಿಗಿದು ಶೇಕಡಾ 45.9 ತಲುಪಿದೆ. ಆದರೂ ಆ ಏರಿಕೆಯ ಕೆಳಗೆ ಒಂದು ಅನಿಶ್ಚಿತ ಸತ್ಯವಿದೆ: ಈ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 70 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಸ್ವಯಂ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಸುಮಾರು ಮೂರನೇ ಒಂದು ಭಾಗದಷ್ಟು ಜನರು ಗೃಹೋದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವೇತನವಿಲ್ಲದ ಕಾರ್ಮಿಕರಾಗಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಭಾಗ ಅಂದರೆ ಶೇಕಡಾ 9.3ರಷ್ಟು ಜನರು ಮಾತ್ರ ನಿಯಮಿತ ವೇತನ ಅಥವಾ ಸಂಬಳದ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ನಗರ ಭಾರತವು ಇದಕ್ಕೆ ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ, ಇಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ವೇತನದ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಅಂದರೆ ಒಟ್ಟಾರೆ ನಗರದ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯು ಬಹಳ ನಿಧಾನಗತಿಯಲ್ಲಿ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದರೂ ಸಹ ಇದು ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದೆ.

ಗ್ರಾಮೀಣ ಮತ್ತು ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳೆರಡರಲ್ಲೂ ಮಹಿಳೆಯರ ಈ ಭಿನ್ನ ಉದ್ಯೋಗ ಹಾದಿಗಳಿಗೆ ಯಾವ ಅಂಶಗಳು ಕಾರಣವಿರಬಹುದು ಎಂದು ನೀವು ಭಾವಿಸುತ್ತೀರಿ?

ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡುವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ

ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದ ಉದ್ಯೋಗವು ನಗರದ ಕೆಲಸಕ್ಕಿಂತ ಕೆಟ್ಟದಾಗಿದೆ ಎಂದು ಈ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಬಿಂಬಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಸ್ವಯಂ ಉದ್ಯೋಗವು ಆದಾಯ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಸಂಬಳದ ಉದ್ಯೋಗವು ಯಾವಾಗಲೂ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ವೇತನ ಪಡೆಯುವ ಉದ್ಯೋಗ, ಸ್ವಯಂ ಉದ್ಯೋಗ ಅಥವಾ ವೇತನವಿಲ್ಲದ ಕುಟುಂಬದ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿರುವ ಮಹಿಳೆಯರ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳು ಭಿನ್ನವಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಕಾರ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯ.

2019-20 ಮತ್ತು 2025ರ ನಡುವೆ ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡುವ ಸಂದೃಭದಲ್ಲಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯೂ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಇದು ಕೋವಿಡ್-19 ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗದ ಅವಧಿಯನ್ನು ಕೂಡ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ, ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಕಾರ್ಮಿಕರು ನಗರದ ಉದ್ಯೋಗಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು, ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ, ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಕೌಟುಂಬಿಕ ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ತೆರಳಿದರು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಹಿಳೆಯರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಆಗಿರುವ ಹೆಚ್ಚಳದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಶಾಶ್ವತ ರಚನಾತ್ಮಕ ಬದಲಾವಣೆಗಿಂತ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಬಹುದು. ಕೇವಲ ಎರಡು ಅಂತ್ಯದ ಬಿಂದುಗಳ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಅವಲಂಬಿತರಾಗದೆ ವಾರ್ಷಿಕ PLFS ಸರಣಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು. ಈ ಹೋಲಿಕೆಯು 2025 ರಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ PLFS ಮಾದರಿ ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಪ್ರಶ್ನಾವಳಿಯಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಸಹ ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.

ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದಾಗ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದ ಮಹಿಳಾ ಕಾರ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿಯ ಹೆಚ್ಚಳಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಏಕೈಕ ವಿವರಣೆಯಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳವು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಶೇ. 3.68ರಷ್ಟು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ, ನಂತರದ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ (3.64), ಗುಜರಾತ್ (3.38), ಒಡಿಶಾ ಮತ್ತು ಬಿಹಾರ (3.28), ಹಾಗೂ ರಾಜಸ್ಥಾನ (3.06) ಇವೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಬಿಹಾರ ರಾಜ್ಯಗಳು 2019-20ರಲ್ಲಿ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ತಳಮಟ್ಟದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು, ಆದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳ ಹೆಚ್ಚಳದ ಒಂದು ಭಾಗವು ಹಿಂದುಳಿದಿರುವಿಕೆಯನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುವ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಗುಜರಾತ್, ಒಡಿಶಾ ಮತ್ತು ರಾಜಸ್ಥಾನಗಳು ಅಧಿಕ ಪ್ರಮಾಣದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರೂ ಗಮನಾರ್ಹ ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿವೆ. ಆರಂಭಿಕ ಮಟ್ಟಗಳು ಮಾತ್ರ ಈ ಮಾದರಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ನಗರ ಪ್ರದೇಶದ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯು ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ರಾಜಸ್ಥಾನವು ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಶೇಕಡಾ 2.30ರಷ್ಟು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಏರಿಕೆಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ, ನಂತರದ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಗುಜರಾತ್ (2.26), ಉತ್ತರಾಖಂಡ (1.88) ಮತ್ತು ಕೇರಳ (1.76) ರಾಜ್ಯಗಳಿವೆ. ತಮಿಳುನಾಡು 0.76ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದರೆ, ಗೋವಾ 0.50 ರಷ್ಟು ಕುಸಿತವನ್ನು ಕಂಡಿದೆ. ಕೇರಳವು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಗರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ಗಣನೀಯ ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ.

ನಗರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕುಂಠಿತವೇಕೆ?

ನಗರ ದತ್ತಾಂಶವು ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತದೆ. ನಗರ ಭಾರತವು ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾರತಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪಾಲು ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಸಂಬಳದ ಉದ್ಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ, ಆದರೂ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿದರೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವುದು ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ನಿಧಾನವಾಗಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಉದ್ಯೋಗಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವ ಮಾತ್ರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಕೆಲಸದತ್ತ ಸೆಳೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಯಾಣದ ದೂರ, ಸುರಕ್ಷತೆ, ಕೆಲಸದ ಗಂಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಆರೈಕೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಊಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಬದಲಾಗಿ ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸಬೇಕು.

ಈಗಾಗಲೇ ಕಾರ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿಯ ಹೊರಗೆ ಇರುವ ಜನರನ್ನು ಕೆಲಸ ಮಾಡದಿರಲು ಕಾರಣಗಳೇನು ಎನ್ನುವ ಬಗ್ಗೆ PLFS ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಮೀಣ-ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಕೌಟುಂಬಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳು, ಸೂಕ್ತ ಉದ್ಯೋಗದ ಕೊರತೆ, ಶಿಕ್ಷಣ ಅಥವಾ ಇತರ ಕಾರಣಗಳು ನಗರ ಮಹಿಳೆಯರ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳದೇ ಇರಲು ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ನೀತಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸಬಹುದು. ಕೇವಲ ಊಹೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತರಾಗದೆ, ಈಗಾಗಲೇ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾದ ಮಾಹಿತಿ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ವಿವರಣೆಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವುದು ಇದರ ಗುರಿಯಾಗಿರಬೇಕು.

ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ

ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ಇನ್ನೊಂದು ಆಯಾಮದಿಂದಲೂ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಇದು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿರುವ ಅವಕಾಶಗಳ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ನೀಡೀತಾದರೂ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟವನ್ನು ಕೂಡ ತೋರಿಸಬಹುದು. ಗ್ರಾಮೀಣ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಿಂದ ಲಭ್ಯವಾದ ಮಾಹಿತಿಯಂತೆ, ಕೌಟುಂಬಿಕ ಆದಾಯವು ಕುಸಿದಾಗ, ಕುಟುಂಬದ ಇತರ ಸದಸ್ಯರ ನಷ್ಟವಾದ ಗಳಿಕೆಯನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಮಹಿಳೆಯರು ಊದ್ಯೋಗಕ್ಕೆ ಸೇರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಿದೆ. ಈ ವಿವರಣೆಗಳು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಹೊರತಾದವುಗಳಲ್ಲ: ಕೆಲಸ ಲಭ್ಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಆದಾಯದ ಅಗತ್ಯವಿರುವುದರಿಂದ ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆ ಕಾರ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದು.

ಆದ್ದರಿಂದ, ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ಮಾಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಭಾಗವಹಿಸುವ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ನೈಜ ಕೃಷಿ ವೇತನಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತರಿ (MGNREGA) ಕೆಲಸದ ಬೇಡಿಕೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಸೂಚಕಗಳನ್ನು ಗಮನಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಉತ್ತಮ ವೇತನ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಆರ್ಥಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚಾದರೆ, ಅದು ಅವಕಾಶ ಆಧಾರಿತ ವಿವರಣೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ವೇತನವು ಕುಸಿದು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕೆ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ ಅದು ಅಧಿಕಗೊಂಡರೆ, ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ಮಾದರಿಯು ಕಾರ್ಯಕಾರಣ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಎರಡೂ ಮಾದರಿಗಳು ತೀವ್ರ ತನಿಖೆಯ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ವಿಷಯಗಳ ಕಡೆಗೆ ಬೊಟ್ಟು ಮಾಡುತ್ತವೆ.

ಲಭ್ಯವಿರುವ ದತ್ತಾಂಶವು ಮಹಿಳೆಯರ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. PLFS ಈಗಾಗಲೇ ಉದ್ಯೋಗದ ಸ್ಥಿತಿ, ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಗಂಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಗಳಿಕೆಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಸೂಚಕಗಳು ಕಾರ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ದರ (LFPR) ಜೊತೆಗೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುವ ಕುಟುಂಬ ಕಾರ್ಮಿಕರ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು, ಕನಿಷ್ಠ ಗಳಿಕೆ ಅಥವಾ ಸೀಮಿತ ಗಂಟೆಗಳ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಏರಿಕೆ ಉಂಟಾದಾಗ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಳಿಕೆ ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಉದ್ಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ಇರುವ ಏರಿಕೆಗಿಂತ ಸಂಪೂರ್ಣ ಭಿನ್ನವಾದ ಅರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಗ್ರಾಮೀಣ ಜೀವನೋಪಾಯ ಮಿಷನ್‌ಗಳು ಕೂಡ ಸ್ವಸಹಾಯ ಸಂಘಗಳಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಂಡ ಮಹಿಳೆಯರ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಅವರ ಗಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಆ ಆದಾಯಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಬೇಕು. ನೋಂದಣಿಯು ಕೇವಲ ಎಷ್ಟು ಜನರನ್ನು ತಲುಪಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅಳೆಯುತ್ತದೆಯೇ ಹೊರತು ಆರ್ಥಿಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನಲ್ಲ.

ರಾಜ್ಯಗಳ ನಡುವಿನ ಹೋಲಿಕೆ

ಗ್ರಾಮೀಣ ಮತ್ತು ನಗರ ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ಎರಡರಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ಕಂಡ ರಾಜ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸೂಕ್ತ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಸಾರಿಗೆ, ಕೈಗಾರಿಕೆ ಇರುವ ಸ್ಥಳ, ಮಕ್ಕಳ ಆರೈಕೆ, ಕೌಶಲ್ಯ ತರಬೇತಿ ಅಥವಾ ಇತರ ಸ್ಥಳೀಯ ನೀತಿಗಳಲ್ಲಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಈ ಫಲಿತಾಂಶಗಳ ಜೊತೆ ತಳಕು ಹಾಕಿಕೊಂಡಿದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ರಾಜಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ಭಾಗವಹಿಸುವ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕ್ರಮೇಣ ಏರಿಕೆ ಕಂಡ ರಾಜ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡಬಹುದು.

ಇಂತಹ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ನೀತಿಯೇ ಈ ಹೆಚ್ಚಳಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಎಂದು ಊಹಿಸುವ ಬದಲು ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಬಹುದಾದ ಮತ್ತು ಮರುಸೃಷ್ಟಿಸಬಹುದಾದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಬೇಕು.

ಒಟ್ಟಾರೇಯಾಗಿ ಮಹಿಳಾ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಏರಿಕೆ ಉಂಟಾಗಿರುವುದು ಮಹತ್ವದ ಬೆಳವಣಿಗೆ. ಆದರೆ ಈ ಸಂಖ್ಯೆಗಳಿಂದ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಅವಕಾಶಗಳು ಸಿಗುತ್ತಿವೆಯೇ, ಅವರು ಕೌಟುಂಬಿಕ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸ್ಪಂದಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆಯೇ ಅಥವಾ ಕೆಲಸದ ಸ್ವರೂಪಗಳ ನಡುವೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಲು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಹೆಚ್ಚಿನ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಭಾರತ ಈಗಾಗಲೇ ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಎಷ್ಟು ಮಂದಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಕಾರ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಅವರು ಮಾಡುವ ಕೆಲಸ, ಅವರು ಗಳಿಸುವ ಆದಾಯ, ಅವರು ಎಷ್ಟು ಗಂಟೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಆ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ಸುಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆಯೇ ಎಂಬುದರ ಮೂಲಕ ನಿರ್ಣಯಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

Disclaimer: ವಿವಿಧ ವಲಯಗಳಿಂದ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಕಲೆಹಾಕಿ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಲು ದ ಫೆಡರಲ್, ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಲೇಖನಗಳಲ್ಲಿನ ಮಾಹಿತಿ, ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಅಥವಾ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಲೇಖಕರದ್ದಾಗಿದ್ದು, ಅವು ʼದ ಫೆಡರಲ್‌ ಕರ್ನಾಟಕʼದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಮೂಲ ಲೇಖನ 'ದ ಫೆಡರಲ್‌' ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದೆ.