36 ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ 7ಮಸೂದೆಗಳು ಪಾಸ್- ಮುಂಗಾರು ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶವೇ ಇಲ್ಲ
ವಿವಾದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿರುವ ವಿದೇಶಿ ಕೊಡುಗೆ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಯ್ದೆ (FCRA) ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ ಹಾಗೂ ಕ್ಷೇತ್ರ ಪುನರ್ವಿಂಗಡಣೆ ಮಸೂದೆಗಳ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಇದುವರೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಮಹತ್ವದ ಬೆಳವಣಿಗೆ ನಡೆದಿಲ್ಲ.
ಪರೀಕ್ಷಾ ಅಕ್ರಮಗಳ ವಿರುದ್ಧ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ವೇಳೆ ಪೊಲೀಸರ ಕ್ರಮವನ್ನು ಖಂಡಿಸಿ ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳು ನಡೆಸಿದ ನಿರಂತರ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಿಂದ ಸಂಸತ್ನ ಮುಂಗಾರು ಅಧಿವೇಶನ ಬಹುತೇಕ ಗದ್ದಲದಲ್ಲೇ ಸಾಗಿತು. ಆದರೆ ಅಧಿವೇಶನ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾದ ಮಸೂದೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯೇ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
ವಿವಾದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿರುವ ವಿದೇಶಿ ಕೊಡುಗೆ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಯ್ದೆ (FCRA) ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ ಹಾಗೂ ಕ್ಷೇತ್ರ ಪುನರ್ವಿಂಗಡಣೆ ಮಸೂದೆಗಳ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಇದುವರೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಮಹತ್ವದ ಬೆಳವಣಿಗೆ ನಡೆದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಸರ್ಕಾರ 19 ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದೆ. ಅಧಿವೇಶನ ಮುಕ್ತಾಯಕ್ಕೆ ಇನ್ನೂ ಎರಡು ದಿನಗಳು ಬಾಕಿ ಇರುವಾಗಲೇ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆ ನಡೆದಿದೆ.
ಚರ್ಚೆಯೇ ಇಲ್ಲದೆ ಮಸೂದೆಗಳ ಅಂಗೀಕಾರ
ಮಸೂದೆಗಳು ಅಂಗೀಕಾರಗೊಂಡ ರೀತಿ ಇದೀಗ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲ ಮಸೂದೆಗಳೂ ಸಮರ್ಪಕ ಚರ್ಚೆಯಿಲ್ಲದೆ ಅಂಗೀಕಾರಗೊಂಡಿವೆ. ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 36 ನಿಮಿಷಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಏಳು ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ ಸರಾಸರಿ ಐದು ನಿಮಿಷಕ್ಕೊಂದು ಮಸೂದೆ ಪಾಸ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ಮಸೂದೆಗಳಿಗೆ ಸಂಸದರು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳ ಅಂಗೀಕಾರಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯ ಬೇಕಾಯಿತು.
ಸಂಸತ್ತಿನ ಉಭಯ ಸದನಗಳ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯ ಸಮಯದ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳು ಕೂಡ ಅಧಿವೇಶನದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿದಿನ ಆರು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಸಂಸತ್ ಕಲಾಪ ನಡೆದಿದ್ದರೆ, 15 ದಿನಗಳ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 90 ಗಂಟೆಗಳಷ್ಟು ಕಲಾಪ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಅಧಿವೇಶನದ 15 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವ ಒಟ್ಟು ಕಲಾಪದ ಸಮಯ ಕೇವಲ 15 ಗಂಟೆ 36 ನಿಮಿಷ.
ಇದಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ 24 ಗಂಟೆ 21 ನಿಮಿಷ ಕಲಾಪ ನಡೆದಿದೆ. 19 ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲು ಸರಾಸರಿ ಪ್ರತಿ ಮಸೂದೆಗೆ ಸುಮಾರು ಒಂದು ಗಂಟೆ ಸಮಯ ವ್ಯಯವಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ, ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳ ತೀವ್ರ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಮತ್ತು ಗದ್ದಲದ ನಡುವೆಯೂ ಸರ್ಕಾರ ತನ್ನ ಶಾಸನಾತ್ಮಕ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯ ಬಹುಪಾಲನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದೆ.
ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳಿಂದ ಪ್ರತಿಭಟನೆ
ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳು ಘೋಷಣೆಗಳನ್ನು ಕೂಗುತ್ತಾ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸಿದವು. ಆದರೆ ಸರ್ಕಾರದ ಬಳಿ ಅಗತ್ಯ ಸಂಖ್ಯಾಬಲ ಇರುವುದರಿಂದ ಗದ್ದಲದ ನಡುವೆಯೂ ಮಸೂದೆಗಳು ಅಂಗೀಕಾರಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಅರಿತ ಬಳಿಕ ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳು ತಮ್ಮ ತಂತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದವು. ನಿರಂತರ ಘೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಬದಲು ವಾಕ್ಔಟ್ ತಂತ್ರವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕಳೆದ ಎರಡು ದಿನಗಳಿಂದ ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ವಾಕ್ಔಟ್ ನಡೆಸುತ್ತಿವೆ.
ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನೆ: ಪರೀಕ್ಷಾ ಅಕ್ರಮ ತಡೆ ಮಸೂದೆ
ಈ ಮುಂಗಾರು ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನೆ ಎಂದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿನ ಅನ್ಯಾಯ ವಿಧಾನಗಳ ತಡೆ (ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿರುವುದು. ಈ ಮಸೂದೆ ಕುರಿತು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ 11 ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಚರ್ಚೆ ನಡೆದಿದ್ದರೆ, ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ 7 ಗಂಟೆ 14 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಚರ್ಚೆ ನಡೆದಿದೆ.
ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ ಸೋರಿಕೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಪರೀಕ್ಷಾ ಅಕ್ರಮಗಳ ವಿರುದ್ಧ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ತೀವ್ರಗೊಂಡಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಈ ಮಸೂದೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ದೊರೆತಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಅವಧಿಗೆ ಭಾರೀ ಹೊಡೆತ
ಈ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿರುವುದು ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಅವಧಿ. ಈ ಅವಧಿ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ನಡೆಯದೇ ಇರುವುದು ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿದೆ. 18ನೇ ಲೋಕಸಭೆಯ ಹಿಂದಿನ ಅಧಿವೇಶನಗಳ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ನಿರಂತರ ಗದ್ದಲ ಮತ್ತು ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಅವಧಿಯ ಗಣನೀಯ ಸಮಯ ನಷ್ಟವಾಗಿದೆ.
• ಮುಂಗಾರು ಅಧಿವೇಶನ 2024: ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಅವಧಿಯ ಶೇ.3ರಷ್ಟು ಸಮಯ ನಷ್ಟ
• ಚಳಿಗಾಲದ ಅಧಿವೇಶನ 2024: ಶೇ.56ರಷ್ಟು ಸಮಯ ನಷ್ಟ
• ಬಜೆಟ್ ಅಧಿವೇಶನ 2025: ಶೇ.22ರಷ್ಟು ಸಮಯ ನಷ್ಟ
• ಮುಂಗಾರು ಅಧಿವೇಶನ 2025: ಶೇ.77ರಷ್ಟು ಸಮಯ ನಷ್ಟ
• ಚಳಿಗಾಲದ ಅಧಿವೇಶನ 2025: ಶೇ.33ರಷ್ಟು ಸಮಯ ನಷ್ಟ
• ಬಜೆಟ್ ಅಧಿವೇಶನ 2026: 12 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಅವಧಿ ಒಟ್ಟು 15 ನಿಮಿಷಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ
• ಮುಂಗಾರು ಅಧಿವೇಶನ 2026: ಗದ್ದಲದಿಂದ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಅವಧಿಗೆ ನಿರಂತರ ಅಡ್ಡಿ
ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಅವಧಿ ನಡೆಯದೇ ಇರುವುದರಿಂದ ಸಂಸದರಿಗೆ ಸರ್ಕಾರದ ವಿವಿಧ ಇಲಾಖೆಗಳ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿ, ನೀತಿಗಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಕುರಿತು ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳುವ ಅವಕಾಶವೇ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಲೋಕಸಭಾ ಸ್ಪೀಕರ್ ಓಂ ಬಿರ್ಲಾ ಅವರು ಈ ಕುರಿತು ಹಲವು ಬಾರಿ ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೂ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಸುಧಾರಣೆ ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ.
ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಲಾಪ ಸುಗಮವಾಗಿ ನಡೆಯಬೇಕಾದರೆ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಸಂಘರ್ಷದ ಬದಲಾಗಿ ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ಸಂವಾದಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಮುಂದಿನ ಅಧಿವೇಶನಗಳಲ್ಲೂ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಗದ್ದಲ, ಕಲಾಪ ವ್ಯರ್ಥ ಮತ್ತು ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಅವಧಿಯ ನಷ್ಟ ಮುಂದುವರಿಯುವ ಆತಂಕವಿದೆ.
