ನೇಪಾಳದ ಸುರಂಗದಲ್ಲಿ 9 ದಿನ ಸಿಲುಕಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಕಾರ್ಮಿಕರ ರಕ್ಷಣೆ

ಭೀಕರ ಪ್ರವಾಹದಿಂದ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಸುರಂಗದೊಳಗೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಬರೋಬ್ಬರಿ ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳ ಬಳಿಕ ಜೀವಂತವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮೇಲಿನ ತ್ರಿಶೂಲಿ-3ಎ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಯ ಸುರಂಗದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 170 ಮೀಟರ್ ಒಳಗೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದ ಸಂಜಯ್ ಸಾಹ್ ಮತ್ತು ಕಬೀರ್ ಮಹರ್ಜನ್ ಅವರನ್ನು ರಕ್ಷಣಾ ತಂಡಗಳು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಹೊರತೆಗೆದಿವೆ. ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಕಠ್ಮಂಡುವಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಲಾಗಿದೆ.

ಇತರರನ್ನು ಉಳಿಸಲು ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದ್ದ ಸಂಜಯ್

30 ವರ್ಷದ ಸಂಜಯ್ ಸಾಹ್ ನೇಪಾಳ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದಲ್ಲಿ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕಲ್ ಫೋರ್‌ಮನ್ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಗಸ್ಟ್ 26ರಂದು ತ್ರಿಶೂಲಿ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಉಂಟಾದಾಗ, ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಹೊರಹೋಗುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವರು ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ಉಳಿದಿದ್ದರು.

ಪ್ರವಾಹದ ಅಪಾಯ ಅರಿವಾದ ಬಳಿಕ ಇತರ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಓಡಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ತೆರಳುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದ್ದರೂ, ತಾವು ಹೊರಬರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಸುರಂಗದ ಕತ್ತಲಿನಲ್ಲಿ ಒಂಬತ್ತು ದಿನ ಕಳೆದ ಸಂಜಯ್, ಧೈರ್ಯ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳದಿರಲು ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ ಎಂದು ರಕ್ಷಣಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಸುರಂಗದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರವೇ ಪತ್ತೆಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ

ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ತಂಡಗಳಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲು ಎದುರಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರವಾಹದ ರಭಸಕ್ಕೆ ಸುರಂಗದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರವೇ ಕೆಸರು, ಬಂಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಅವಶೇಷಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಿಹೋಗಿತ್ತು.

ಹಳೆಯ ಭೂಪಟಗಳು, ಪ್ರವಾಹದ ಬಳಿಕ ತೆಗೆದ ಉಪಗ್ರಹ ಚಿತ್ರಗಳು, ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್ ದೃಶ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯುತ್ ಕಂಬಗಳಂತಹ ಮೇಲ್ಮೈ ಗುರುತುಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ರಕ್ಷಣಾ ತಂಡಗಳು ಸುರಂಗದ ಸಾಧ್ಯ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದವು. ಬಳಿಕ ಅಲ್ಲಿಂದ ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಆರಂಭವಾಯಿತು.

ಕಾರುಗಳಷ್ಟಿದ್ದ ಬಂಡೆಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸಿದ ತಂಡ

ಸುರಂಗದೊಳಗೆ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೆಸರು ಮತ್ತು ಬಂಡೆಗಳು ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಕೆಲವು ಬಂಡೆಗಳು ಕಾರಿನ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿದ್ದವು ಎಂದು ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಸಲಹೆಗಾರರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಅಗೆಯುವ ಯಂತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಅತಿ ಕಠಿಣ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಸ್ಫೋಟಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿ ದಾರಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಸುರಂಗದೊಳಗೆ ಇನ್ನೂ ಯಾರಾದರೂ ಜೀವಂತವಾಗಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಫೋಟಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ನಡೆಸಲಾಯಿತು.

ಇದರ ನಡುವೆ ಸುರಂಗದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನೀರು ತುಂಬಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ಸವಾಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತು. ಪಂಪ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ನೀರನ್ನು ಹೊರತೆಗೆದು, ಸುರಂಗದಿಂದ ನದಿಯತ್ತ ನೀರು ಹರಿದುಹೋಗುವಂತೆ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.

ಕೊನೆಗೂ ಕೇಳಿಸಿತು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಧ್ವನಿ

ದಿನಗಳ ನಿರಂತರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಬಳಿಕ ರಕ್ಷಣಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಅವಶೇಷಗಳ ನಡುವೆ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಸಾಗಬಹುದಾದಷ್ಟು ಕಿರಿದಾದ ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು. ಶುಕ್ರವಾರ ಮುಂಜಾನೆ ಸುರಂಗದ ಆಳದಿಂದ ಧ್ವನಿಗಳು ಕೇಳಿಬಂದವು.

ರಕ್ಷಣಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಒಳಗಿದ್ದವರನ್ನು ಕೂಗಿ ಕರೆದಾಗ ಕ್ಷೀಣವಾದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ದೊರೆಯಿತು. ಬಳಿಕ ತಂಡವು ಸಂಜಯ್ ಸಾಹ್ ಮತ್ತು ಕಬೀರ್ ಮಹರ್ಜನ್ ಅವರನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿತು. ಒಬ್ಬರನ್ನು ರಕ್ಷಣಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತು ಹೊರತಂದರೆ, ಮತ್ತೊಬ್ಬರನ್ನು ಸ್ಟ್ರೆಚರ್ ಮೂಲಕ ಸುರಂಗದಿಂದ ಹೊರಗೆ ತರಲಾಯಿತು.

ಇಬ್ಬರ ಆರೋಗ್ಯ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದರೂ, ಕಬೀರ್ ಮಹರ್ಜನ್ ಅವರ ಕೈ ಮತ್ತು ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಚಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಸಂಜಯ್ ಅವರ ಗಾಯಗಳು ಗಂಭೀರವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ.

ಇನ್ನೂ ನೂರಾರು ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗಾಗಿ ಹುಡುಕಾಟ

ಇಬ್ಬರ ರಕ್ಷಣೆ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ಹೊಸ ಭರವಸೆ ಮೂಡಿಸಿದ್ದರೂ, ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯ ಇನ್ನೂ ಮುಗಿದಿಲ್ಲ. ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 900 ಕಾರ್ಮಿಕರು ನಾಪತ್ತೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅಂದಾಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 500 ಮಂದಿ ಸುರಂಗಗಳೊಳಗೆ ಸಿಲುಕಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.

ತ್ರಿಶೂಲಿ-3ಎ ಯೋಜನೆಯೊಂದರಲ್ಲೇ ಸುಮಾರು 115 ಕಾರ್ಮಿಕರು ಸಿಲುಕಿರಬಹುದು ಎಂದು ನೇಪಾಳದ ಸ್ವತಂತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದಕರ ಸಂಘಟನೆ ತಿಳಿಸಿದೆ. ರಸುವಾಗಢಿ ಸೇರಿದಂತೆ ತ್ರಿಶೂಲಿ ಕಣಿವೆಯ ಇತರ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲೂ ಶೋಧ ಕಾರ್ಯ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ.

ವಾಟ್ಸ್ಆ್ಯಪ್‌ ಗುಂಪು ಕೂಡ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ನೆರವು

ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವೂ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ವಿಪತ್ತಿಗೂ ಮುನ್ನ ಎಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳಿಗಾಗಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದ್ದ ವಾಟ್ಸ್ಆ್ಯಪ್‌ ಗುಂಪು ಇದೀಗ ರಕ್ಷಣಾ ತಂಡಗಳಿಗೆ ತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾಹಿತಿ ಒದಗಿಸುವ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

500ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಎಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸ ಹಾಗೂ ಸುರಂಗಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಹೊಂದಿರುವವರು ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಸುರಂಗಗಳ ವಿನ್ಯಾಸದ ನಕ್ಷೆಗಳು, ನಾಪತ್ತೆಯಾದ ಕಾರ್ಮಿಕರ ವಿವರಗಳು ಹಾಗೂ ಅವರ ಕೊನೆಯ ಸಂಪರ್ಕದ ಮಾಹಿತಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ವಿವರಗಳನ್ನು ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಇಬ್ಬರ ಬದುಕುಳಿವು ಹೊಸ ಭರವಸೆ

ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಸುರಂಗದೊಳಗೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಜೀವಂತವಾಗಿ ಪತ್ತೆಯಾಗಿರುವುದು ಇತರ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲೂ ಹೊಸ ಆಶಾಭಾವನೆ ಮೂಡಿಸಿದೆ. ರಕ್ಷಣಾ ತಂಡಗಳು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರು ಸುರಂಗಗಳೊಳಗೆ ಬದುಕುಳಿದಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಶೋಧ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿವೆ.

ಆದರೆ, ಹಲವು ಕುಟುಂಬಗಳು ತಮ್ಮವರಿಗಾಗಿ ಇನ್ನೂ ಕಾದು ಕುಳಿತಿವೆ. ಮೇಲಿನ ತ್ರಿಶೂಲಿ-1 ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಎಂಜಿನಿಯರ್ ಆಗಿದ್ದ ರಾಜಿಶ್ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅವರ ಕುಟುಂಬವೂ ಅವರಿಗಾಗಿ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿದೆ. ನಾಪತ್ತೆಯಾಗಿರುವ ಮಗ ಒಂದು ದಿನ ಬ್ಯಾಗ್ ಹೊತ್ತು ಮನೆಗೆ ಮರಳಬಹುದು ಎಂಬ ಆಶಯದಲ್ಲೇ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ಅವರ ತಂದೆ ನೋವು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.